BLOG 4 – Blijft de mens relevant?

De afgelopen maand heb ik een aantal observaties gedeeld over de samenwerking tussen mens en technologie. Observaties die naar mijn idee steeds belangrijker gaan worden. In 2018 liet ik tijdens het telecom-event van Dutch Guild al een grafiek zien van de ontwikkeling van technologie. Diezelfde grafiek is vandaag nog steeds valide en laat goed zien wat er in 8 jaar is veranderd: de complexiteit neemt het over. We weten namelijk steeds beter hoe we technologie sneller, slimmer en krachtiger kunnen maken. Maar vanaf nu zullen we ook de menselijke waarde daarin moeten meenemen.

De mens begint namelijk de beperkende factor te worden in een wereld die steeds meer en sneller om technologie draait. We kunnen als mens niet eindeloos méér tijd uit 24 uur halen. We staan al bijna 16 uur “aan” en proberen in de andere 8 uur te herstellen en te slapen als dat lukt. Toch liggen er wel mogelijkheden als we ons op de juiste manier organiseren. Door machines, robots en AI slimmer in te zetten kunnen we tijd vrijspelen. Tijd die gebruikt kan worden voor werk dat beter bij de mens past: betekenis, creativiteit, verbinding, oordeelsvermogen en echte waardecreatie. Daar zit ook een directe relatie met motivatie, zingeving, plezier en energie, iets dat binnen de moderne motivatiepsychologie al langer wordt onderbouwd (Deci & Ryan / Self Determination Theory).

Tegelijkertijd schuilt hier een paradox. De Jevons paradox laat zien dat efficiëntie vaak niet leidt tot minder werk, maar juist tot méér werk. Zodra processen sneller gaan, vullen organisaties die vrijgekomen ruimte vaak weer op met extra taken, verwachtingen en druk. En precies daar ligt volgens mij de uitdaging van Industry 5.0. Niet nóg meer werk creëren met AI, maar bewust kiezen hoe we de vrijgekomen ruimte benutten.

Dat begint met:

  1. begrijpen wat AI is en waar het waarde toevoegt;
  2. ontdekken welke tools relevant zijn voor jouw branche;
  3. deze vervolgens integreren in een geautomatiseerde workflow.

Pas dan ontstaat er echt ruimte. Maar die ruimte moet vervolgens wel bewust worden ingevuld met werk waarin de mens excelleert. De oplossing is daarom niet minder werken. De oplossing is werk doen dat beter bij de mens past.

“AI creëert alleen ruimte. De organisatie bepaalt waarmee die ruimte wordt gevuld.”

Misschien voelt dit onderwerp vandaag nog niet urgent. Maar zodra concurrenten dit goed gaan organiseren, ontstaat daar straks de omgeving waar mensen het liefst willen werken. Daar waar technologie en menselijke waarde elkaar versterken.

Tot de volgende blog,
Wilco